Jeśli projektujesz lub kupujesz centralę wentylacyjną, z dużym prawdopodobieństwem zetkniesz się z wymaganiami Rozporządzenia 1253/2014. To ono narzuca minimalne standardy energooszczędności dla urządzeń wentylacyjnych wprowadzanych na rynek w Unii Europejskiej. Ale nie każdy przypadek się w to wpisuje.

Są sytuacje, kiedy centrala nie musi spełniać tego rozporządzenia – i warto o tym wiedzieć. Nie tylko po to, żeby dobrać urządzenie zgodne z prawem, ale też by nie przepłacać za rozwiązania, które w danym przypadku nie są konieczne. Poniżej przedstawiam najważniejsze wyjątki.

Czym jest Rozporządzenie 1253/2014?

To rozporządzenie Komisji Europejskiej wprowadzające wymagania dotyczące ekoprojektu (tzw. ecodesign) dla wentylatorów i central wentylacyjnych. Dotyczy urządzeń przeznaczonych do zapewnienia komfortu cieplnego w budynkach, zarówno mieszkalnych, jak i przemysłowych. Reguluje m.in. minimalną sprawność odzysku ciepła, moc jednostkową wentylatorów (SFP) czy konieczność stosowania by-passu.

W skrócie – każda nowa centrala wentylacyjna sprzedawana w UE powinna być „energooszczędna” według tych wytycznych. Chyba że… no właśnie – chyba że należy do jednej z poniższych kategorii.

Wyjątki techniczne i funkcjonalne

Centrale o małej wydajności

Jeśli masz do czynienia z centralą nawiewno-wywiewną o wydajności poniżej 250 m³/h (i nie jest to urządzenie do mieszkania), to nie musi ona spełniać rozporządzenia. W przypadku central jednokierunkowych (np. tylko nawiewnych lub tylko wyciągowych), ten próg wynosi aż 1000 m³/h. To często dotyczy małych lokali usługowych, pomieszczeń technicznych, szatni itp.

Centrale pomocnicze, nie dla ludzi

Jeśli celem urządzenia nie jest zapewnienie komfortu cieplnego ludzi, lecz np. chłodzenie rozdzielni, szaf sterowniczych czy wentylacja maszyn – rozporządzenie nie obowiązuje. Taka wentylacja pomocnicza nie musi spełniać wymogów dotyczących odzysku ciepła czy SFP.

Urządzenia ATEX

Centrale wentylacyjne przeznaczone do pracy w strefach zagrożonych wybuchem (zgodnych z dyrektywą ATEX) także są wyłączone spod regulacji. To m.in. wentylacja silosów, lakierni, hal z chemikaliami czy stacji dozowania gazów.

Centrale pracujące w skrajnych temperaturach

Jeśli urządzenie zostało zaprojektowane do pracy w temperaturze poniżej -40°C lub powyżej +100°C, nie musi spełniać wymagań rozporządzenia. Dotyczy to m.in. piecowni przemysłowych, kriokomór czy specjalnych laboratoriów.

Pomieszczenia czyste i specjalistyczne

Rozporządzenie nie obejmuje central przeznaczonych do pomieszczeń o szczególnych wymaganiach – takich jak laboratoria, sale operacyjne, cleanroomy w elektronice czy farmacji. W takich przypadkach nadrzędne są indywidualne standardy sanitarne i technologiczne, a nie parametry efektywności energetycznej.

Modernizacje i obiekty zabytkowe

W przypadku modernizacji starszych systemów wentylacyjnych – zwłaszcza w obiektach zabytkowych albo o trudnych warunkach technicznych – dopuszcza się odstępstwa od stosowania urządzeń spełniających rozporządzenie. Kluczowe jest dobre uzasadnienie projektowe i zachowanie funkcjonalności. Czasem lepiej zastosować nietypowe, ale skuteczne rozwiązanie, niż forsować wymogi, które w danym przypadku nie mają sensu.

Okapy kuchenne

Choć technicznie rzecz biorąc to też urządzenia wentylacyjne, okapy kuchenne (zarówno domowe, jak i przemysłowe) nie podlegają przepisom rozporządzenia. Ich głównym celem nie jest wentylacja całego budynku, ale lokalne usuwanie zapachów i tłuszczu bez odzysku ciepła – dlatego nie muszą spełniać wymagań dotyczących efektywności.

Centrale z funkcją pompy ciepła

Jeśli centrala wentylacyjna ma zintegrowaną funkcję ogrzewania lub chłodzenia dzięki wbudowanej pompie ciepła – to według prawa jest klasyfikowana jako klimatyzator lub system grzewczy. A to oznacza, że nie musi spełniać wymogów rozporządzenia 1253/2014, bo nie jest „czysto” wentylacyjnym urządzeniem. Oczywiście nadal musi spełniać inne przepisy, np. te dotyczące efektywności energetycznej urządzeń chłodniczych.

Podsumowanie

Rozporządzenie 1253/2014 dotyczy większości central wentylacyjnych wprowadzanych na rynek – ale nie wszystkich. Istnieje wiele wyjątków: technicznych, funkcjonalnych i projektowych. Warto o nich wiedzieć, by nie przepłacać za rozwiązania, które w danym przypadku nie są konieczne, a z drugiej strony – nie narazić się na zarzuty podczas odbioru instalacji.

Zanim dobierzesz centralę wentylacyjną – zastanów się, do czego naprawdę ma służyć. A jeśli masz wątpliwości – zadzwoń do nas lub napisz.